Climate

अर्का आणि अरुणिका : हवामान अंदाज आणि संशोधनातील झेप

अर्का आणि अरुणिका : हवामान अंदाज आणि संशोधनातील झेप

अचूक हवामान अंदाज आणि सर्वसमावेशक हवामान संशोधनाची गरज आजपेक्षा जास्त कधीच नव्हती. याच पार्श्वभूमीवर पुण्यातील पाषाण रोडच्या ‘इंडियन इन्स्टिटय़ूट ऑफ ट्रॉपिकल मेटिऑरॉलॉजी (IITM)’ येथे ‘अर्का’ नावाच्या नवीन उच्च-कार्यक्षमता संगणकीय प्रणालीचे (HPC) उदघाटन २६ सप्टेंबर २०२४ या दिवशी पृथ्वी विज्ञान मंत्रालयाने (MoES) केले.

ढग पेरणी (cloud seeding)-हवामानाशी जोखमीचा खेळ

ढग पेरणी (cloud seeding)-हवामानाशी जोखमीचा खेळ

ढगांच्या पेरणीद्वारे पाण्याची टंचाई दूर करण्याबरोबर, सध्या भारतभर होणाऱ्या अतिवृष्टीच्या घटना कमी करता आल्या तर पिकांचे आणि परिणामी भारतीय अर्थव्यवस्थेचे नुकसान कमी करता येईल.

लिबियातील पूर संकटाचे  सर्वसमावेशक विश्लेषण

लिबियातील पूर संकटाचे सर्वसमावेशक विश्लेषण

सामान्यमाणूस आणि गल्फ स्ट्रीम यांच्यातील मजेशीर गप्पांमधून पृथ्वीवर उष्णता हस्तांतरित करणाऱ्या या मोठ्या प्रवाहाची भूमिका, वैशिष्ट्यं आणि त्याचे हवामानावर होणारे परिणाम समजून घेण्याचा हलकाफुलका आणि माहितीपूर्ण प्रयत्न.

महासागरीय प्रवाहांमधील मानवी हस्तक्षेपाचे परिणाम

महासागरीय प्रवाहांमधील मानवी हस्तक्षेपाचे परिणाम

मानवी हस्तक्षेप गुंतागुंतीच्या प्रणालींवर कसा परिणाम करू शकतो आणि त्यांच्या नाजूक समतोलामध्ये कसा व्यत्यय आणू शकतो हे समजून घेणे आवश्यक आहे. लेखमालेतील या शेवटच्या लेखात, आपण काही ऐतिहासिक उदाहरणे आणि आपल्या कृतींचे महासागरीय प्रवाहांवर होणारे व्यापक परिणाम तपासून पाहू.

गल्फ स्ट्रीम: पृथ्वीच्या हवामानाला आकार देणारा शक्तिशाली प्रवाह

गल्फ स्ट्रीम: पृथ्वीच्या हवामानाला आकार देणारा शक्तिशाली प्रवाह

सामान्यमाणूस आणि गल्फ स्ट्रीम यांच्यातील मजेशीर गप्पांमधून पृथ्वीवर उष्णता हस्तांतरित करणाऱ्या या मोठ्या प्रवाहाची भूमिका, वैशिष्ट्यं आणि त्याचे हवामानावर होणारे परिणाम समजून घेण्याचा हलकाफुलका आणि माहितीपूर्ण प्रयत्न.

इंडोनेशियन प्रवाह : महासागरातील नदी जी भारतीय मान्सूनच्या पावसावर परिणाम करते.

इंडोनेशियन प्रवाह : महासागरातील नदी जी भारतीय मान्सूनच्या पावसावर परिणाम करते.

सामान्यमाणूस आणि इंडोनेशियन प्रवाह या दोन काल्पनिक पात्रांमधील संवादाच्या माध्यमातून इंडोनेशियन प्रवाहाची वैशिष्ट्ये, महत्त्व आणि त्याचा जागतिक हवामान व महासागरी प्रवाहांवर होणारा प्रभाव सोप्या व संवादात्मक शैलीत उलगडणारा एक माहितीपूर्ण लेख.